Bildiğiniz gibi Uşak’ta 300 gr. ekmek 65 kuruştan satılıyor. Bu ayın başında Türkiye Fırıncılar Federasyonu Genel Başkanı Halil İbrahim Balcı Uşak’taydı. Uşak Fırıncılar Odası Başkanı Hasan Kurnaz’la birlikte bir açıklama yapan Balcı Uşak’taki ekmek fiyatının Türkiye ortalamasının altında olduğunu söyledi. Evet, Uşak’ta ekmeğin kilogram fiyatı 2,16 TL’ye gelirken Türkiye ortalaması ise 2,5 TL’ye geliyormuş. Bu rakamlara bakıldığında her şey normal görülüyor. Ben ise bu değerlendirmenin doğru ama eksik olduğunu düşündüğüm için bir de çevre il ve ilçelerde durum nasıl onu merak ettim ve bir araştırma yaptım.

Bu araştırmanın özetini sizinle de paylaşmak istedim. İzmir’de 300 gr ekmek özel fırınlarda 75 kuruştan satılırken Halk ekmek fabrikasının ürettiği yine 300 gr. Ekmek 40 kuruştan satılıyor. Yine İzmir’in Tire ilçesinde de 300 gr. Halk ekmek 40 kuruştan evlere ulaşıyor.

Turgutlu’da şu anda fırıncılar arasında müthiş bir rekabet var ve normalde 60 kuruş olan 300 gr ekmeğin 3 tanesi 1 TL’den satılıyor. Yani ekmeğin tanesi 33 kuruş. Uşak’a biraz daha yaklaştığımızda görüyoruz ki çevremizdeki iller de ekmeği bizden ucuza alıyor. Kütahya’da 300 gr. Ekmek özel fırınlarda 60 kuruş, halk ekmeği ise yine 300 gr. ve 50 kuruş. Denizli’de de durum çok farklı değil yine 300 gr ekmek 60 kuruş. Afyon’da gramajını öğrenemediğim ekmek 45 kuruştan satılıyor.

Rakamlardan görüldüğü gibi Uşak çevresindeki illere göre ekmeği daha pahalıya alıyor. Un ve işçilik fiyatları bu bölgede birbiriyle daha yakın olduğundan Uşak’ı Türkiye geneli yerine çevre illerle kıyaslamak daha mantıklı olacaktır. Halil İbrahim Balcı’nın açıklamasına göre ekmeğe Şubat ve Mart aylarında zam olmayacak, bu şu anlama geliyor ki Mart’tan sonra bir zam bizleri bekliyor. Zaten kendisi de 2010’da mutlaka zam geleceğini söylemiş.

Ben girdilerde artış olduğunda tabi ki zam yapılabileceği kanaatindeyim ama ekmekte gereken rekabet ortamının oluşmadığını bu yüzden fiyatların yüksek kaldığını düşünüyorum. Yani bu işin bir ortasının bulunması şart. Bu nasıl bir uygulamadır ki ekmeğin fiyatını yine o ekmeği üretenler belirliyor ve bu ekmeği başka bir yerden alma şansınız yok. Eğer şu yeni moda olan ekmek makinalarından alıp evde kendiniz yapmıyorsanız tabi.

Özetle şunu belirtmek istiyorum ki Uşak’ta ekmek konusunda biraz olsun rekabet ortamı oluşsun istiyorsak acilen Belediye’nin Halk Ekmek fabrikasını kurmasını sağlamalıyız. Sayın Belediye Başkanımız Ali Erdoğan’dan bu konuda seçim öncesi dağıttığı broşürlerde verdiği ekmek fabrikası projesi sözünü biraz hızlandırmasını istiyoruz. Halk ekmek fabrikası açıldığında hem ucuz, hem sağlıklı hem de kaliteli ekmek üreterek piyasadaki gerçek rekabet ortamı oluşmalı ve en azından evine sadece ekmek götürebilen binlerce gariban sevindirilmelidir. Ayrıca benim gözlemlediğim Uşak’ta ekmek çeşidi de çok az. Sadece birkaç yeni fırın standart ekmeğin dışında bir iki çeşit ekmek çıkarıyor. Yine oluşacak tatlı bir rekabetin içinde kalite, hijyen ve çeşitlilik de artacaktır. Uşak dışında da yani Türkiye genelinde de bu fiyatın belirlenmesi konusundaki yetki fırıncılar odasından alınarak oluşturulacak bir komisyona devredilmeli veya serbest bırakılmalıdır. Serbest piyasanın gerektirdiği şartlar bunlardır.